ATEX 2014/34/UE

ATEX (DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2014/34/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do urządzeń i systemów ochronnych przeznaczonych do użytku w atmosferze potencjalnie wybuchowej) to dyrektywa Unii Europejskiej, definiująca wymagania zasadnicze, jakie musi spełniać każdy produkt, przeznaczony do stosowania w strefach zagrożonych wybuchem. Wymagania szczegółowe podane są w normach zharmonizowanych z tą dyrektywą. Każdy produkt spełniający wymagania dyrektywy ATEX musi mieć oznakowanie CE oraz dodatkowo jest oznaczony symbolem Ex.

Wyroby przeznaczone do pracy w atmosferze potencjalnie wybuchowej są podzielone na grupy:

Grupa I - urządzenia przeznaczone do pracy w podziemiach kopalnianych, oraz naziemnych częściach kopalń zagrożonych wybuchem. W grupie tej mogą występować 2 kategorie urządzeń:

M1 – obejmuje urządzenia zaprojektowane i, w razie potrzeby, wyposażone w specjalne dodatkowe środki zabezpieczenia przeciwwybuchowego, tak aby mogły funkcjonować zgodnie z parametrami ruchowymi ustalonymi przez producenta oraz zapewniać bardzo wysoki poziom zabezpieczenia; urządzenia tej kategorii muszą być zdolne do działania, nawet w przypadku rzadko występujących zdarzeń dotyczących urządzeń, w atmosferze wybuchowej i charakteryzują się niezależnymi środkami zabezpieczenia takimi, że wymagany poziom zabezpieczenia będzie zapewniony nawet w przypadku wystąpienia dwóch niezależnych od siebie uszkodzeń.

M2 – obejmuje urządzenia zaprojektowane tak, aby mogły funkcjonować zgodnie z parametrami ruchowymi ustalonymi przez producenta oraz by mogły zapewnić wysoki poziom zabezpieczenia; urządzenie jest przewidziane do wyłączenia w przypadku wystąpienia atmosfery wybuchowej.

Grupa II – urządzenia ogólnego zastosowania. W tej grupie mogą występować 3 kategorie urządzeń:

1 - obejmuje urządzenia zaprojektowane tak, aby mogły funkcjonować zgodnie z parametrami ruchowymi ustalonymi przez producenta oraz zapewniać bardzo wysoki poziom zabezpieczenia; urządzenia tej kategorii przeznaczone są do użytku w miejscach, w których atmosfera wybuchowa spowodowana przez mieszaniny powietrza z gazami, parami, mgłami lub mieszaniny pyłowo-powietrzne występuje stale, często lub przez długi czas; urządzenia tej kategorii muszą zapewniać wymagany poziom zabezpieczenia nawet w przypadku rzadko występujących zdarzeń dotyczących urządzeń i charakteryzują się niezależnymi środkami zabezpieczenia takimi, że wymagany poziom zabezpieczenia będzie zapewniony nawet w przypadku wystąpienia dwóch niezależnych od siebie uszkodzeń.

2 - urządzenia zaprojektowane tak, aby mogły funkcjonować zgodnie z parametrami ruchowymi ustalonymi przez producenta i zapewniać wysoki poziom zabezpieczenia; urządzenia tej kategorii przeznaczone są do użytku w przestrzeniach, w których zachodzi prawdopodobieństwo sporadycznego wystąpienia atmosfery wybuchowej spowodowanej przez gazy, pary, mgły lub mieszaniny pyłowo-powietrzne; środki zabezpieczenia dotyczące urządzeń tej kategorii zapewniają wymagany poziom zabezpieczenia nawet w przypadku częstych zaburzeń i uszkodzeń urządzeń, które są typowe w miejscu zainstalowania urządzenia.

3 - urządzenia zaprojektowane tak, aby mogły funkcjonować zgodnie z parametrami ruchowymi ustalonymi przez producenta oraz zapewniać normalny poziom zabezpieczenia; urządzenia tej kategorii przeznaczone są do użytku w przestrzeniach, w których występowanie atmosfery wybuchowej spowodowanej przez gazy, pary, mgły lub mieszaniny pyłowo-powietrzne jest mało prawdopodobne lub jeżeli ona rzeczywiście występuje, to ma to miejsce niezbyt często i jedynie przez krótki okres; urządzenia tej kategorii zapewniają wymagany poziom zabezpieczenia podczas normalnej pracy.

Jedynie dla urządzeń z Grupy II kategorii 3 oraz nieelektrycznych urządzeń kategorii 2 lub M2 producent może skorzystać z wewnętrznej kontroli produkcji (moduł A).

W pozostałych przypadkach potwierdzenie zgodności musi być przeprowadzone z udziałem jednostki notyfikowanej. Możliwe są następujące rozwiązania:

  • dla urządzeń kategorii 1 lub M1:
    przeprowadzenie badania typu WE (moduł B) razem z potwierdzeniem zgodności z typem w oparciu o weryfikację produktu (moduł F) lub razem z potwierdzeniem zgodności z typem w oparciu o zapewnienie jakości procesu produkcji (moduł D);
  • dla urządzeń elektrycznych kategorii 2 lub M2 oraz dla silników spalinowych:
    przeprowadzenie badania typu WE (moduł B) razem z potwierdzeniem zgodności z typem w oparciu o zapewnienie jakości produktu (moduł E) lub razem z potwierdzeniem zgodności z typem w oparciu o wewnętrzną kontrolę produkcji oraz badania produktów pod nadzorem (moduł C1);
  • dla wszystkich kategorii urządzeń:
    potwierdzenie zgodności w oparciu o weryfikację jednostkową (moduł G).

W oznakowaniu urządzenia są zawarte informacje zarówno dotyczące właściwości samego urządzenia, zastosowanych środków i systemów zabezpieczeń, a także warunków pracy, czyli strefy zagrożenia wybuchowego, zakresu temperatury otoczenia czy współpracujących urządzeń.

Przestrzenie, w których potencjalnie występuje zagrożenie wybuchem zostały podzielone na tak zwane strefy zagrożenia. Oznaczenie strefy zagrożenia informuje nas zarówno o rodzaju zagrożenia, jak i jego intensywności. Za właściwe zaklasyfikowanie przestrzeni do odpowiedniej strefy są odpowiedzialni zarówno inwestor i projektant obiektu budowlanego, jak i jego użytkownik końcowy. Dla każdej ze stref wymagany jest minimalny stopień zabezpieczenia pracującego w tej strefie urządzenia określany przez jego kategorię. Wyróżniamy następujące strefy:

Oznaczenie

strefy

Minimalna kategoria urządzenia

Występowanie atmosfery wybuchowej

Rodzaj zagrożenia

0

1 lub M1

Ciągłe (zagrożenie utrzymuje się przez długi czas)

G

(gazy, ciecze i ich opary)

1

2 lub M2

Sporadyczne (zagrożenie może się pojawić w normalnych warunkach pracy)

2

3

Rzadkie (nie występuje w warunkach normalnej pracy, a jeżeli wystąpi, to przez krótki okres)

20

1 lub M1

Ciągłe (zagrożenie utrzymuje się przez długi czas)

D

(pyły)

21

2 lub M2

Sporadyczne (zagrożenie może się pojawić w normalnych warunkach pracy)

22

3

Rzadkie (nie występuje w warunkach normalnej pracy, a jeżeli wystąpi, to przez krótki okres)

Nasz serwis używa plików cookies. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na ich użycie. Dowiedz się wiecej.

Zgadzam się