MD 2006/42/WE

Maszyny (MD) - [Dyrektywa 2006/42/EC]

Wprowadzenie

Dyrektywa w sprawie maszyn (2006/42/WE) weszła w życie 29 grudnia 2009 r. - bez okresu przejściowego, i jej zadaniem jest wprowadzenie zasad dotyczących sprzedaży maszyn w obrębie UE oraz zachowanie bezpieczeństwa konsumentów i pracowników.

Dyrektywa określa maszyny jako:

"zespół, wyposażony lub przeznaczony do wyposażenia w mechanizm napędowy [...], składający się ze sprzężonych części lub elementów, z których przynajmniej jedna wykonuje ruch, połączonych w całość mającą konkretne zastosowanie".

Taka definicja obejmuje szeroką grupę sprzętu i urządzeń, które odgrywają istotną rolę w działalności przemysłowej w UE i na całym świecie.

Jeśli wymagania dyrektywy nie zostaną dotrzymane, państwa członkowskie UE mogą zakazać wprowadzania do obrotu lub nawet nakazać wycofanie maszyn, które zostały już umieszczone na ich rynku.

Przed wprowadzeniem maszyny do obrotu lub oddaniem do użytku producent lub jego upoważniony przedstawiciel zobowiązany jest między innymi do przeprowadza właściwej procedury oceny zgodności. Mając na uwadze charakter ryzyka dotyczącego używania maszyn objętych dyrektywą maszynową, powinny zostać ustanowione procedury oceny zgodności z zasadniczymi wymaganiami w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa. Takie procedury powinny być opracowane w świetle wielkości zagrożenia właściwego danej maszynie.

Ocena zgodności maszyn

Producent maszyn, jego upoważniony przedstawiciel a także osoby fizyczne lub prawne, które wprowadzają maszyny do eksploatacji muszą mieć pewność, że są  w stanie sprzedawać swoje maszyny na rynku europejskim, dlatego maszyny poddane są ocenie zgodności.

Dyrektywa maszynowa 2006/42/WE w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn przewiduje trzy procedury oceny zgodności maszyn:

  • Kontrola wewnętrzna,
  • Badanie typu WE,
  • Pełne zapewnienie jakości

W zależności od tego, czy maszyna jest wymieniona w załączniku IV do Dyrektywy Maszynowej, czy też nie, producent lub jego upoważniony przedstawiciel może przeprowadzić różne oceny zgodności. W załączniku IV przedstawiona jest lista maszyn o podwyższonej kategorii bezpieczeństwa, które mogą stwarzać szczególne zagrożenia podczas użytkowania.

Maszyna nie  jest wymieniona w załączniku IV.

W takim przypadku można ją zakwalifikować do spełnienia procedury oceny zgodności – kontroli wewnętrznej i zgodnie z nią nadać znak CE na maszynę.  W procedurze tej:
- producent lub jego upoważniony przedstawiciel a także osoby fizyczne lub prawne, które wprowadzają maszyny do eksploatacji zapewniają i oświadczają, że dana maszyna spełnia, mające zastosowanie, wymagania zasadnicze dotyczące ochrony zdrowia i bezpieczeństwa.

Maszyna jest wymieniona w załączniku IV.

W takim przypadku producent lub jego upoważniony przedstawiciel a także osoby fizyczne lub prawne, które wprowadzają maszyny do eksploatacji sprawdzają, czy istnieje norma zharmonizowana z dyrektywą maszynową (obejmująca wszystkie zasadnicze wymagania – najlepiej norma typu C). Jeżeli istnieje taka norma i jest stosowana to:

- producent lub jego upoważniony przedstawiciel a także osoby fizyczne lub prawne, które wprowadzają maszyny do eksploatacji zapewniają i oświadczają, że dana maszyna spełnia, mające zastosowanie, wymagania zasadnicze dotyczące ochrony zdrowia i bezpieczeństwa.

W sytuacji, kiedy nie istnieje norma zharmonizowana, norma nie obejmuje wszystkich wymagań, lub nie stosujemy normy, wtedy wybieramy jedną z dwóch procedur – badanie typu WE lub pełne zapewnienie jakości.

- Badanie typu WE jest procedurą, według której jednostka notyfikowana stwierdza i zaświadcza,
że reprezentatywny wzorzec maszyny określonej w załączniku IV spełnia wymagania Dyrektywy Maszynowej.

- Procedura pełnego zapewnienia jakości. Dotyczy maszyn wytworzonych z zastosowaniem pełnego systemu zapewnienia jakości. Jednostka notyfikowana ocenia system jakości, przeprowadza okresowe kontrole i niezapowiedziane wizyty u producentów. W tym celu ma mieć umożliwiony, w ramach prowadzonych inspekcji, dostęp do miejsc, gdzie odbywa się projektowanie, wytwarzanie, kontrola i badania, jak również mieć dostęp do niezbędnych informacji, w tym dokumentacji systemu zapewnienia jakości, takich jak np. dane dotyczące projektowania, badań, kalibracji narzędzi pomiarowych.

Typy norm

  • Normy typu A - normy typu A określają podstawowe pojęcia, terminologię i zasady projektowania, mające zastosowanie do wszystkich kategorii maszyn. Zastosowanie takich standardów, choć zapewnia podstawowe ramy dla prawidłowego stosowania dyrektywy maszynowej, nie jest wystarczające, aby zapewnić zgodność z odpowiednimi niezbędnymi zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy wynikającymi z dyrektywy i dlatego nie daje pełnego domniemania zgodności. (EN ISO 12100:2010).
  • Normy typu B - normy typu B dotyczą konkretnych aspektów bezpieczeństwa maszynowego lub określonych rodzajów zabezpieczeń, które mogą być stosowane dla szerokiego zakresu maszyn. Zastosowanie specyfikacji standardów typu B daje domniemanie zgodności z zasadniczymi wymaganiami w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa dyrektywy maszynowej, jeżeli z normy typu C lub oceny ryzyka producenta wynika, że rozwiązanie techniczne określone w normie typu B jest odpowiednie dla danej kategorii lub modelu danej maszyny. Stosowanie norm typu B, które zawierają specyfikacje elementów bezpieczeństwa niezależnie wprowadzonych na rynek, pociąga za sobą domniemanie zgodności elementów bezpieczeństwa oraz zasadniczych wymagań w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa określonych przez normy. 
  • Normy typu C - normy typu C zawierają specyfikacje dla danej kategorii maszyn. Różne rodzaje maszyn należących do kategorii objętej normami typu C mają podobne zamierzone zastosowanie oraz powodują podobne zagrożenia. Normy typu C mogą odnosić się do norm typu A lub B, wskazując na konkretne specyfikacje tych norm, które są stosowane w przypadku maszyn z danej kategorii. Gdy dla danego aspektu bezpieczeństwa maszyn norma typu C odbiega od specyfikacji normy typu A lub typu B, specyfikacje normy typu C mają pierwszeństwo przed specyfikacjami normy typu A lub typu B. Zastosowanie specyfikacji normy typu C na podstawie oceny ryzyka producenta pociąga za sobą domniemanie zgodności z zasadniczymi wymaganiami w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa dyrektywy maszynowej. Niektóre normy typu C występują jako seria kilku części. Część 1 normy podaje specyfikacje ogólne dotyczące rodziny maszyn i innych części normy, podając specyfikacje dla poszczególnych kategorii maszyn należących do rodziny, uzupełniając lub zmieniając ogólne dane techniczne z części 1. W odniesieniu do norm typu C-zorganizowanych w ten sposób, istnieje domniemanie zgodności z zasadniczymi wymaganiami w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa dyrektywy maszynowej, poprzez stosowanie ogólnej części 1 normy wraz z określonej dalszą częścią normy.

Przykłady produktów wymienionych w załączniku 4

  • Prasy, w tym prasy krawędziowe, do obróbki metali na zimno;
  • Wtryskarki lub prasy do tworzyw sztucznych, z ręcznym podawaniem lub odbieraniem;
  • Wtryskarki lub prasy do wyrobów gumowych, z ręcznym podawaniem lub odbieraniem. itd.;
  • Pilarki tarczowe, taśmowe;
  • Strugarki;
  • Frezarki;
  • Podnośniki do obsługi pojazdów;
  • Urządzenia do podnoszenia osób lub osób i towarów,  stwarzające ryzyko upadku z wysokości większej niż 3 metry.

Podsumowanie

Dyrektywy maszynowa 2006/42/WE wymaga określenie zagrożeń związanych z pracą na maszynie oraz oceny ryzyka dla tych zagrożeń ponieważ taka analiza zwiększa bezpieczeństwo pracy operatorów maszyny oraz osób postronnych, które potencjalnie mogłyby ucierpieć w razie awarii maszyny. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka maszyn znajdują się w normie ISO 12100.

Nasz serwis używa plików cookies. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na ich użycie. Dowiedz się wiecej.

Zgadzam się